ΑΓΡΟΤΙΚΑ ΗΛΕΙΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ

Αφιέρωμα: Tα προϊόντα της Ηλείας


Η γονιμότητα της Ηλειακής γης είναι ένα σήμα κατατεθέν της «Καλιφόρνιας της Ελλάδας». Οφείλεται στο ήπιο κλίμα της, το υψηλό ποσοστό βροχοπτώσεων, τα υπόγεια νερά της, τους τροφοδότες ποταμούς της, την ηλιοφάνεια της τις περισσότερες ημέρες του χρόνου.

Κοντά σε αυτούς τους ευνοϊκούς παράγοντες θα πρέπει να προσθέσουμε τις μεγάλες πεδινές εκτάσεις της που εκτείνονται σε 1.570.000 στρέμματα.

Οι πεδιάδες αυτές είναι που «έθρεψαν» το μύθο του Αυγέα και την κόπρο από τα βουστάσιά του, αυτήν που καθάρισε ο Ηρακλής σε έναν από τους δέκα άθλους του, ενώνοντας δύο ποτάμια, πραγματώνοντας από τη μυθική εποχή έναν τύπο εγγειοβελτιωτικών έργων. Στην πραγματικότητα τα έργα αυτά άργησαν πολύ να γίνουν στο νομό.

Η κορινθιακή σταφίδα

Η σταφίδα και τα αμπέλια, καλλιέργειες που δεν χρειάζονται νερό, όπως και η ελιά ήταν για αιώνες τα βασικά προϊόντα της Ηλειακής γης.

Μαζί με την κτηνοτροφία έθρεψαν τους κατοίκους της, ενώ στην περίοδο της ακμής των εξαγωγών, τον 19ο και στις αρχές του 20ου αιώνα ήταν η σταφίδα το προϊόν που επέτρεψε την εμπορική –αστική και οικονομική ανάπτυξη του τόπου.

Σήμερα η σταφίδα καλλιεργείται σε είκοσι, περίπου, χιλιάδες στρέμματα κυρίως στις ημιορεινές περιοχές της επαρχίας Ολυμπίας, την Ωλενα και την Πηνεία και η παραγωγή της σε ετήσια βάση έχει μειωθεί αρκετά. Εξακολουθεί ωστόσο να αποτελεί ένα εξαγώγιμο προϊόν αρίστης ποιότητας.

Στην Ηλεία εξακολουθούν επίσης να καλλιεργούνται χιλιάδες στρέμματα με αμπελώνες σε ποικιλίες ντόπιες αλλά και εισαγόμενες που παράγουν κρασί πολύ καλής ποιότητας. Τα τελευταία χρόνια γνωρίζει άνθηση η παραγωγή κρασιού από παραγωγούς που επένδυσαν στο προϊόν, παράγοντας κρασιά βιολογικής και μη καλλιέργειας

Ελιά η ευλογημένη

Ο νομός φημίζεται για την άριστη ποιότητα του ελαιολάδου, με την ανύπαρκτη σχεδόν οξύτητα, παράγεται σε όλη την Ηλεία. Ορισμένες μάλιστα περιοχές λόγω μικροκλίματος δίνουν παρθένο και εξαιρετικά παρθένο ελαιόλαδο.

Η μέση ετήσια παραγωγή του νομού σε λάδι ανέρχεται σε περισσότερους στις 25.000 τόνους, ενώ εκατοντάδες είναι τα ελαιουργία που λειτουργούν στο νομό για την επεξεργασία του ελαιοκάρπου.

Σημαντικές προσπάθειες γίνονται και στο τομέα της βιολογικής καλλιέργειας της ελιάς [καθώς δεν απέχει πολύ από τη σημερινή συμβατική].

Δειλά-δειλά δυστυχώς εμφανίζονται στο νομό και οι πρώτες μονάδες τυποποίησης ελαιολάδου σε συνεταιριστικό επίπεδο, αλλά και από ιδιώτες τυποποιητές.

Εσπεριδοειδή

Από τις βασικές καλλιέργειες του νομού, εξακολουθούν να είναι τα πορτοκάλια και τα μανταρίνια, χυμοποιήσιμα και επιτραπέζια, η παραγωγή των οποίων ξεπερνά τους 65.000 τόνους κατ’ έτος ενώ μαζί με τα λεμόνια φτάνει τους 75-80 χιλ. τόνους. Ενώ πρόκειται για προϊόντα άριστης ποιότητας και πρώιμο σε σχέση με την παραγωγή άλλων νομών, η έλλειψη πιστοποίησής τους, δεν ευνοεί στην εξαγωγή τους στο ποσοστό που θα επιθυμούσαμε και τους αξίζει.

Οι άλλες καλλιέργειες

Μετά την κατασκευή των φραγμάτων του Πηνειού και του Αλφειού, τα τεράστια εγγειοβελτιωτικά δίκτυα του νομού, καθώς και οι αποξηράνσεις των λιμνών Αγουλινίτσας, Μουριάς και Κάστα;, έδωσαν τη δυνατότητα στους Ηλείας αγρότες να επεκταθούν και σε άλλες καλλιέργειες που καλύπτουν όλη τη γκάμα των αγροτικών προϊόντων.

Ονομαστές είναι οι πατάτες της Ηλείας, φθινοπωρινές ή ανοιξιάτικες καθώς η παραγωγή τους είναι από τις μεγαλύτερες της χώρας.

Η παραγωγή της βιομηχανικής τομάτας ανέρχεται κατ’ έτος  στους 120.000 τόνους και είναι γνωστό ότι ο παραγόμενος εδώ τοματοπολτός είναι από τους καλύτερους του κόσμου σε ότι αφορά την ποιότητά του.

Από τις δυναμικότερες καλλιέργειες του νομού είναι το καρπούζι της Ηλείας που εξάγεται στην Ιταλία και σε ολόκληρη την Ευρώπη χάρη στην πρωιμότητα και την ποιότητά του. Η παραγωγή του νομού  ανέρχεται περίπου σε 220.000 τόνους το χρόνο, χωρίς να υπολογίζουμε τις περίπου 10.000 τόνους πεπονιού.

Εξαιρετικής ποιότητας είναι επίσης οι φράουλες που παράγονται κυρίως στη περιοχή της Βουπρασίας. Η άριστη ποιότητα, η πρωιμότητα και η πιστοποίηση του προϊόντος είναι το καλύτερο διαβατήριο για τις αγορές του εξωτερικού.

Οι θερμοκηπιακές καλλιέργειες είναι ένας ακόμη δυναμικός κλάδος στην αγροτική οικονομία του τόπου. Πρώιμες τομάτες και κηπευτικά προϊόντα παράγονται εδώ, τροφοδοτώντας την εσωτερική κατανάλωση τους χειμερινούς μήνες.

Το καλαμπόκι, τα σιτηρά και άλλα κτηνοτροφικά φυτά συμπληρώνουν το πάζλ της αγροτικής παραγωγής στην Ηλεία.