Τα διόδια της Πατρών-Πύργου κοστίζουν περισσότερο από το κόστος του καυσίμου!
Μετά την έναρξη λειτουργίας του νέου αυτοκινητόδρομου Πατρών–Πύργου και την επιβολή διοδίων, ένα ολόκληρο κομμάτι της τοπικής κοινωνίας νιώθει πως μετατρέπεται σε «πελάτη» στον ίδιο του τον τόπο. Παρά τις εξαγγελίες για ασφάλεια και ανάπτυξη, η πραγματικότητα στους παράδρομους και στην παλιά Εθνική Οδό θυμίζει περισσότερο επιστροφή στο παρελθόν παρά βήμα προς το μέλλον.
Ο δρόμος των διοδίων κι ο δρόμος της απόγνωσης
Το επίσημο αφήγημα μιλά για έναν σύγχρονο, ασφαλή αυτοκινητόδρομο, που «κόβει» χρόνο από το Πατρών–Πύργου και υπόσχεται άνετη μετακίνηση σε οδηγούς και επαγγελματίες. Όμως για τον καθημερινό οδηγό, για τον εργαζόμενο που κάνει τη διαδρομή σχεδόν κάθε μέρα, τα διόδια δεν είναι απλώς μια «λογική επιβάρυνση», αλλά ένα επαναλαμβανόμενο χαράτσι που ροκανίζει τον μισθό του. Όσο το κόστος ανεβαίνει, τόσο περισσότεροι στρέφονται στην παλιά εθνική, έναν δρόμο που η Πολιτεία θυμάται μόνο όταν πρέπει να τον χρησιμοποιήσει ως φόβητρο για να δικαιολογήσει τις αυξήσεις στα διόδια.
Η εικόνα είναι γνωστή: φορτηγά και Ι.Χ. στριμώχνονται σε μια ξεχασμένη αρτηρία, με διασταυρώσεις μέσα από χωριά, διαβάσεις χωρίς επαρκή φωτισμό και σημεία που έχουν «βαφτεί» από σταυρούς στην άκρη του δρόμου. Κι όμως, εκεί «σπρώχνονται» όσοι δεν αντέχουν οικονομικά τον νέο δρόμο, λες και η ασφάλεια είναι προνόμιο όσων μπορούν να πληρώσουν εισιτήριο.
Όταν η ασφάλεια γίνεται προνόμιο και όχι δικαίωμα
Επισήμως, ο νέος αυτοκινητόδρομος παρουσιάζεται ως εγγύηση ζωής: λιγότερα ατυχήματα, μικρότερος χρόνος, καλύτερες υποδομές. Την ίδια στιγμή, όμως, οι αυξήσεις στα διόδια και το συνολικό κόστος της διαδρομής Αθήνα–Πύργος στέλνουν χιλιάδες οδηγούς πίσω στην παλιά χάραξη. Οι κάτοικοι βλέπουν την κίνηση μέσα από τους οικισμούς τους να αυξάνεται, βαρέα οχήματα να περνούν δίπλα από σχολεία και σπίτια, και την Πολιτεία να περιορίζεται σε… ανακοινώσεις.
Οι τοπικοί φορείς προειδοποιούν για επιβάρυνση της οδικής ασφάλειας και ζητούν τουλάχιστον απαλλαγές ή σοβαρές εκπτώσεις για τους μόνιμους κατοίκους, ώστε να μη μετατρέπονται σε όμηρους των διοδίων. Αντί για κίνητρα χρήσης του ασφαλέστερου δρόμου, οι οδηγοί τιμωρούνται οικονομικά για κάθε καθημερινή μετακίνηση, σαν να πρόκειται για πολυτέλεια και όχι για ανάγκη.
Ένας αυτοκινητόδρομος για λίγους
Η εικόνα είναι αποκαλυπτική: από τη μία πλευρά, ένας νέος αυτοκινητόδρομος με ηλεκτρονικά διόδια, σύγχρονα συστήματα και γυαλιστερές ανακοινώσεις για «άλμα στη δυτική Ελλάδα». Από την άλλη, η παλιά Εθνική Οδός γεμίζει ξανά με κίνηση, σαν ένα παράλληλο, φθηνότερο αλλά πιο επικίνδυνο σύμπαν για όσους δεν μπορούν ή δεν θέλουν να πληρώνουν κάθε λίγα χιλιόμετρα. Η μετακίνηση δεν είναι πια απλώς διαδρομή από το Α στο Β, αλλά μία καθημερινή άσκηση ισορροπίας ανάμεσα στο πορτοφόλι και στην ασφάλεια.
Κι όσο οι τιμές στα διόδια αυξάνονται χωρίς αντίστοιχη μέριμνα για τους κατοίκους της περιοχής, τόσο ενισχύεται η αίσθηση ότι οι δρόμοι δεν ανήκουν σε όλους, αλλά σε όσους… περνούν από το ταμείο. Ένας αυτοκινητόδρομος που σχεδιάστηκε για να ενώσει την περιοχή, κινδυνεύει να χωρίσει τους οδηγούς σε δύο κατηγορίες: σε αυτούς που ταξιδεύουν με ασφάλεια – και σε αυτούς που στοιβάζονται στην παλιά εθνική, πληρώνοντας το τίμημα στην άσφαλτο.
